';
Preloader logo
Rechter

Rechter

Deze editie blijven we in de juridische sferen, want het tweede beroep dat we behandelen is: Rechter. Een rechter is iemand die rechtspreekt. Misschien dat je wel eens een rechter op TV hebt gezien en die zal dan waarschijnlijk in een rechtbank aan het werk zijn geweest. Dit is ook wel de meest voorkomende plek waar een rechter werkzaam is, maar wat houdt het beroep nu precies in?

 

Wat doet een rechter?

Een rechter is iemand die rechtspreekt en beslist of iemand de wet heeft overtreden of schuldig is aan een misdrijf. Zij hebben het laatste woord bij conflicten, overtredingen van regels of een misdaad. Bij hun uitspraak, wat officieel een vonnis heet, leggen ze een passende maatregel of straf op. Het oordeel van de rechter is bindend en dat betekent dat diegene zich aan de uitspraak van de rechter moet houden.

Onafhankelijkheid, objectiviteit en onpartijdigheid zijn belangrijke kenmerken van een rechter. Niemand kan een rechter vertellen wat voor uitspraak hij dient te doen en daarnaast mag de rechter geen partij ‘voortrekken’. Hij moet altijd puur naar de feiten kijken en op basis van deze gegevens een uitspraak doen, waarbij er respect is voor de belangen van beide partijen. Er zijn echter nog meer kenmerken waar een rechter aan moet voldoen, want hij moet ook deskundig, standvastig, integer en maatschappelijk betrokken zijn.

Om deze kenmerken kracht bij te zetten dragen rechters, officieren van justitie en ook advocaten, tijdens hoorzittingen een zwarte toga met een witte bef. De toga heeft een symbolische betekenis en deze geeft aan dat rechters, advocaten en officieren niet in de rechtbank zitten als privépersonen met privémeningen, maar dat ze in functie zijn. Verder wordt een rechter in de rechtbank officieel aangesproken met ‘edelachtbare’. Tegenwoordig wordt ook steeds vaker ‘meneer de rechter’ of ‘mevrouw de rechter’ gebruikt.

Welke soorten rechters zijn er?

Een rechter wordt in Nederland voor het leven benoemd. Hiermee wordt de onafhankelijkheid versterkt, want een rechter hoeft niet bang te zijn om zijn baan te verliezen. ‘Voor het leven benoemd’ is misschien niet helemaal de juiste term. Net als iedereen gaat een rechter ook met pensioen en blijft iemand de titel rechter houden tot zijn/haar zeventigste verjaardag.

Er zijn in Nederland een paar verschillende soorten rechters, die elk zijn eigen taken heeft. De soorten rechters en hun taken zijn:

  • (gewone) Rechter
    Deze rechter is werkzaam in 1 van de 11 rechtbanken van Nederland. Hier kan hij een enkelvoudige of meervoudige zaak behandelen. Bij enkelvoudige zaken is er één rechter en bij meervoudige drie. In moeilijkere zaken kan het voorkomen dat er nog meer rechters zijn, maar het totale aantal is altijd oneven.
  • Kantonrechter
    Deze rechters zijn werkzaam in de sector kanton en houden zich bezig met zaken over kleine geldvorderingen, huurzaken, arbeidsrechtelijke zaken, overtredingen en verkeersovertredingszaken. Eind jaren 90 is het kantongerecht opgegaan in de rechtbanken.
  • Rechter-commissaris
    Zijn functie is afhankelijk van het soort recht. In het strafrecht is dit de rechter die het onderzoek naar één of meer strafbare feiten leidt. In het faillissementsrecht houdt deze rechter toezicht op het beheer van alles wat bij diegene hoort die failliet is (failliete boedel).
  • Raadsheer
    Is een rechter die werkt bij een hogere rechtbank dan een gewone rechtbank.Voorbeelden zijn: het gerechtshof of de Hoge Raad der Nederlanden.
  • Kinderrechter
    Wanneer je als jongere tussen de twaalf en achttien jaar een overtreding of misdaad begaat, dan krijg je te maken met deze rechter. Een kinderrechter ziet er hetzelfde uit als de gewone rechter, maar behandelt alleen zaken van jongeren en past hier meestal het jeugdstrafrecht bij. In het jeugdstrafrecht zijn de straffen vaak iets lager. Ook bij andere problemen waar een rechter noodzakelijk is, zoals problemen thuis, zal een jongere te maken krijgen met de kinderrechter. Dit soort zaken worden civiele rechtszaken genoemd.

Wat moet je kunnen?

Naast dat je over de eerder vermelde kenmerken moet beschikken is de ideale rechter deugdzaam en beslist
hij ook als burgervriend. Dit houdt bijvoorbeeld in dat de rechter een goede, eerlijke, rechtvaardige manier van handelen heeft en betrouwbaar overkomt.

Om rechter of kinderrechter te worden in Nederland ben je minimaal 10 jaar aan het studeren. Naast dat je Nederlands recht gestudeerd moet hebben aan de universiteit, moet je als jonge jurist twee jaar praktijkervaring in juridisch werk opdoen. Hierna mag je solliciteren voor ‘rechter in opleiding’. Als je hiervoor wordt toegelaten volgt er een interne opleiding van 4 jaar, waarin je zowel praktijkervaring opdoet als leert via cursussen en opleidingen.

Ook als je meer dan 6 jaar werkervaring hebt, is er een mogelijkheid om rechter te worden. Diegene moet zich aanmelden bij een speciale commissie, die vervolgens bekijkt of diegene geschikt is. Wanneer iemand geschikt verklaard is, volgt de benoeming tot rechter-plaatsvervanger en krijgt hij/zij binnen de rechtbank een aangepaste opleiding. In beide gevallen wordt door de koning benoemd.

Kortom het worden van een rechter is niet makkelijk, maar absoluut wel mogelijk. Gelukkig heb je nog genoeg jaren om goed na te denken of dit beroep bij jou past!

Dr Albert

Hallo, mijn naam is dr. Albert en ik ben de wizzkid van Surfkids.